Overal genderneutrale toiletten: Jace (18) durft weer een kop koffie te drinken

Jace (18) zit in de lichamelijke transitie van vrouw naar man. “Ik ben transgender en hang er nog een beetje tussenin.” Als het even kon ging de student integrale veiligheidskunde daarom niet op Saxion naar het toilet. Dat ging zo ver dat elke slok drinken telde: zelfs een kop koffie met vrienden was iets om over na te denken, omdat hij niet naar de wc wilde.  “Het was niet zo dat ik helemaal niet dronk, maar wel zo weinig mogelijk, zodat ik niet naar het toilet zou hoeven. Ik vermeed het echt.”

Hij voelt zich zowel op de mannen- als op de vrouwentoiletten niet op zijn gemak. “Mijn stem is al wat gezakt, dus op de vrouwentoiletten wordt gek naar me gekeken. Ik heb ook niet alle mannelijke geslachtskenmerken, dus daar heb ik ook het gevoel dat ik wat moet uitleggen.”

Op andere wc’s kreeg hij bovendien wel eens de vraag: 'zit jij niet op de verkeerde plek?' “Niet fijn. Ik heb dan het gevoel dat ik mijn hele levensverhaal moet uitleggen, maar daar heb ik helemaal geen zin in.”
 

Zoals Jace zijn er meer studenten, zegt Marco Strijks, lid van de Th!nk With Pride-werkgroep, het LGBTIQ+ netwerk van studenten en medewerkers van Saxion. “We weten in ieder geval van zo’n veertig tot vijftig studenten die in transitie zijn.” Dat er in alle Saxion-gebouwen minimaal één genderneutrale toiletgroep is, is vooral aan de studenten zelf te danken, benadrukt hij. Zes studenten kwamen tweeënhalf jaar geleden zelf bij de werkgroep met het verzoek voor de genderneutrale toiletten. Strijks: “Na een pilot is daar dit uit voort gekomen. Voor ons is het heel normaal om naar het toilet te gaan, voor hen is dat door de gedwongen keuze tussen man en vrouw zeker niet."

De genderneutrale toiletten bieden nog een ander voordeel: in de normale toiletten zijn alle voorzieningen vaak traditioneel verdeeld. Mannen hebben daardoor op hun toiletten bijvoorbeeld vaak geen plek om een kind te verschonen. “Daar is op genderneutrale toiletten wel plek voor.” Voor studenten van het ROC zal het volgens hem een bekend gegeven zijn. “Daar kennen ze al langer genderneutrale toiletten. Dit is de lijn der ontwikkeling.”

Koffie

Alles wat met genderneutraliteit te maken heeft leidt vaak tot fel maatschappelijk debat. In het verleden dus ook genderneutrale toiletten. Hoe is dat voor een student als Jace, die zelf midden in zijn transitie zit? Hij is vooral heel blij dat die toiletten op Saxion nu een feit zijn. “Weet je, voor mij is het ontzettend prettig dat ik straks gewoon naar het toilet kan. Dat ik met mijn vrienden een kop koffie kan drinken op school. Ieder mag daar zijn mening over hebben, heeft ook recht op zijn eigen mening.”

Hij noemt het vervelend als mensen vinden dat het allemaal niet nodig is, die genderneutrale toiletten. “Voor hen is het misschien niet nodig, dat snap ik. Maar voor mij is het wel nodig. Al is het maar voor één persoon: het maakt een verschil. Ik kan nu gewoon een kop koffie drinken op Saxion.”