Een volksfeest maar tegelijk een begrafenis voor de Chemieopleiding in Deventer

Hé, er ligt een rode loper bij de Saxion-entree in Deventer deze vrijdagmiddag. Waarom is dat eigenlijk, kun je denken.

Eenmaal binnen in de entreehal, achter de roltrap van Saxion Deventer, zwelt een onbedwingbaar geroezemoes van honderden stemmen aan en wordt het helder. Tussendoor hoor je het ‘geting’ van koffiekopjes die op schoteltjes worden gezet. Dit is het geluid van mensen die het uitstekend naar hun zin hebben, van mensen die in schaterlachen uitbarsten. Dit is het geluid van… een reünie.

Bijna driehonderd studenten praten elkaar bij over hun leven. “Dus jij hebt twee kinderen’’, hoor je. Of ze gaan terug naar het verleden: “Die leraar daar, die heette toch Boerman of was het Boerma?’’

Dan galmt een stem door de speakers, valt het stil en vraagt bestuursvoorzitter Inge Grimm bij aanvang van de reünie achter het katheder om het woord. Ze heet iedereen welkom met een vrolijke hoge stembuiging. Maar halverwege haar toespraak valt er een stilte en breekt er een fatalistische toon in haar stem door. “Er zijn de afgelopen jaren 60.000 hbo-studenten minder in Nederland. Dat maakt dat ook wij, bij een afnemende vraag, keuzes moeten maken en ik snap dat dat heel zeer doet.’’

“Hoezo doet dat pijn?” vraagt een man met zwart haar aan zijn jaargenoot.

Dolende ogen

Dan is daar die – wie weet – wat typische formulering. Grimm: “De opleiding blijft bestaan, maar we gaan uitfaseren in Deventer.’’ Terwijl Grimm zegt ‘dan ga ik weer terug naar mijn reünietekst’ hebben enkele feestgangers in het publiek dolende ogen. Uitfaseren in Deventer, wat wordt daarmee bedoeld? Lijken ze te vragen.

We vragen Grimm er na de speech naar. Wat bedoelde ze nou met het misschien wat holle en ambtelijke ‘uitfaseren’? “Dat deze opleiding, waarvan we nu een reünie hebben in Deventer, geleidelijk ophoudt te bestaan en dus stopt in Deventer.” Was het woord ‘uitfaseren’ dus gekozen om niet de harde en pijnlijke boodschap ‘jullie geliefde opleiding stopt en verdwijnt hier’ te hoeven uitspreken op dit feest; zodat het bij oud-studenten die nog niet van het verlies wisten, de pret niet zou drukken?

Nee, daar wil Grimm echt niets van weten. “Ik heb ‘uitfaseren’ heel bewust gebruikt omdat de opleiding niet vandaag of morgen stopt, maar over een paar jaar. Studenten die in Deventer zijn begonnen, mogen de Chemie-opleiding hier afmaken. Maar start je nu met de opleiding, dan begin je in Enschede. Op die locatie biedt Saxion in de toekomst enkel nog de Chemie-opleiding aan.”

Het stopt dus

Fenna-Lynn Brinkman uit Twello begint na de welkomstspeech aan de rondleiding door het Deventer Saxionlab, als jongste reünie-deelnemer. Dat de opleiding stopt, weet zij als de beste. Begreep zij de term uitfaseren ook? “Nee. Dat de opleiding over circa twee jaar in Deventer ophoudt, was duidelijker geweest in de speech, toch?", zegt ze al knikkend.

Ze is 18 en momenteel chemiestudent bij Saxion in Deventer. "Ik ben dus van de laatste lichting die hier in Deventer nog mocht starten en de opleiding mag afmaken. Ik dacht: als de opleiding hier weggaat, is de kans niet groot dat er vanuit deze locatie óóit nog een reünie van mijn opleiding zal zijn. Dus pak ik mijn kans maar en doe ik’’, zegt ze met lachkuiltjes. “Ondanks dat ik mijn opleiding nog moet afronden, aan deze reünie mee.”

Dat zij de jongste student als deelnemer is, opent gelijk de weg naar de vraag wie de oudste zal zijn. De organisatie van de reünie laat weten dat dat Stephen Bourne is, met zijn 78 jaar. Hij staat al bij de rondleiding tussen de lange witte laboratoriumtafels, met achter hem metalen wandstellingen met chemicaliënflessen en voor zich de zuurkasten en grote microscopen.

Bourne: “Vanuit het westen kwam ik in de jaren zestig met de trein naar Deventer, om hier te studeren. Daar, rondom Amsterdam, woon ik nu ook weer. Precies hetzelfde gevoel als pakweg zestig jaar geleden had ik toen ik vandaag aankwam, want ik moest opnieuw de weg naar de school vragen, net als toen. Deventer werd vertrouwd, maar is zo veranderd dat ik de weg net als toen niet wist.’’

Bourne geeft hoog op over zijn opleiding. “Ik deed jarenlang bij Shell labonderzoeken voor stoffen. Vanaf het begin is dit een heel goede opleiding geweest, ik heb er veel plezier van gehad in mijn leven.’’

Destijds zullen voorbijgangers Bourne naar de Deventer binnenstad gestuurd hebben en niet naar de Handelskade, weet oud-leerkracht Cees van den Oever, de tachtiger was bij de pioniersfase van de Deventer Chemie-opleiding betrokken. “Daar begonnen we, nabij het Grote Kerkhof, over twee à drie kleine pandjes verspreid met de opleiding. Ik begrijp nú dus pas, door dit interview, dat de opleiding hier verdwijnt en naar Enschede gaat. Erg jammer. Want hier begon het, hè. Bij de identiteit van deze Saxion-opleiding past volgens mij Deventer en niet Enschede. Nu rest Deventer straks niets meer.’’