Docent Eveline Kroes-Dijkdrenth begint eerstejaarsklas zónder schermen. “Het kan zo niet langer”

Tijdens de les gamen, schoenen bestellen en TikTokken is dagelijkse kost, zegt Social Work-docente Eveline Kroes-Dijkdrenth. Ze ziet de motivatie en het leren bij de studenten achteruit hollen. De maat is voor haar nu echt vol. Komend collegejaar begint ze met een ‘High Focus’-klas met zo min mogelijk digitale middelen en ouderwetse kladblokken.

De High Focus-klas gaat precies hetzelfde curriculum volgen als de andere klassen, en het is – benadrukt de docente – geen eliteklas. “Ik hoop op gemotiveerde studenten die het zien zitten om dit experiment aan te gaan”, zegt ze. “En dat we een voorbeeld kunnen zijn voor het hele onderwijs.”

Directe aanleiding is de rampklas die ze had en die haar de lol in het lesgeven zo goed als ontnam. Studenten die de hele les op de telefoon zitten of gamen. “Er zaten heel brutale leerlingen in, met wie geen gesprek mogelijk was”, zegt ze. “Het was net een havo 4-klas. Op een gegeven moment heb ik ze zelfs de klas uitgestuurd en gezegd dat ik ze de eerste tijd niet hoefde te zien. Deze groep trok de studenten die wel gemotiveerd waren mee in negativiteit.”

En belangrijker, de docente zag dat de studenten nauwelijks iets meekregen in de les, en dat pas richting de toetsing vragen worden gesteld over onderwerpen die al lang en breed behandeld waren. “Hierin ben ik niet de enige”, zegt ze. “Deze afwezigheid van studenten en de desinteresse is hét gespreksonderwerp onder docenten.”

Alles digitaal

Wat ook niet meehelpt is dat het onderwijs voor een groot deel is gedigitaliseerd. “Je kunt niet zonder je telefoon, bijvoorbeeld om bij het lesmateriaal te komen of je rooster te bekijken”, zegt ze. En als docent mist ze een normaal bord om op te schrijven. “Afgelopen jaar heb ik de hele tijd een rolbaar whiteboard meegenomen, van de ene klas naar de andere.”

Toen Kroes-Dijkdrenth gevraagd werd om studieloopbaanbegeleider te worden, zette ze daar een voorwaarde tegenover: laat mij dan beginnen met een ‘high focus’-klas. “Het idee is dat we met deze studenten, die aangeven in zo’n klas te willen, afspraken maken. De telefoon blijft uit, de laptop ook. Die gebruiken we alleen als het nodig is”, zegt ze. Zo wil ze de ‘digitale ruis’ buiten het klaslokaal houden.

Relaxed en ontspannen studeren

De docente gaat zelf ook veel meer analoog lesgeven. “Powerpoints, kennisclips, ze beklijven niet”, zegt ze. Ze gaat ouderwets lesgeven, met een bord en markers. “Alles om de digitale middelen te minimaliseren en daarmee afleiding zo veel mogelijk te voorkomen. Eigenlijk wil ik dat studenten zo ervaren dat studeren juist relaxed en ontspannen kan zonder al die afleiding.”

Het wordt een zoektocht, zegt ze. Ze grijpt terug op wetenschappelijk onderzoek op het gebied van het brein, leren en verbinding en ze gaat contact zoeken met lector Irene Visscher-Voerman van het lectoraat Innovatief en Effectief Onderwijs. En met de groep gaat ze ontdekken en bespreken wat werkt en wat niet. “Als een afspraak niet bijdraagt aan het leerproces, dan passen we het weer aan.”

Aankomende eerstejaars kunnen zich tot en met week vrijdag aanmelden voor de High Focus-klas. Kroes-Dijkdrenth heeft 16 studenten nodig om deze prikkelarme klas te kunnen beginnen. De eerste aanmeldingen zijn binnen en Kroes-Dijkdrenth verwacht het benodigde aantal eerstejaars te gaan halen.

Mobiele telefoons verbannen in het voortgezet onderwijs

Omdat mobiele telefoons, maar ook tablets en smartwatches, zouden afleiden in de klas, zijn deze sinds 2024 niet meer toegestaan in het voortgezet onderwijs. De Rijksoverheid stelt dat mobiele telefoons schadelijk zijn en dat prestaties van leerlingen eronder lijden. Als mobiele telefoons noodzakelijk zijn voor de inhoud van een les, dan zijn ze wel toegestaan.  

rik

Rik Visschedijk