Drone met ‘vliegende hand’ voert voor het eerst onderhoud uit aan operationele windturbine

SARAX is een drone: een vliegende robot die is ontwikkeld voor onderhoud en inspectie van windturbines. “De meeste mensen denken dat een drone een vliegende camera is. Maar dit is een vliegende hand”, vertelt Mersha. De drone werkt interactief en kan taken zoals schuren, verven en het uitvoeren van metingen overnemen van wat nu nog door mensen wordt gedaan.

De drone moet gaan bijdragen aan de behoefte naar meer groene energie. Die ontwikkeling breng nieuwe uitdagingen met zich mee, vertelt Mersha. Omdat er steeds meer zonnepanelen en windturbines komen, ontstaat er ook meer vraag naar onderhoud en inspectie daarvan. Dat terwijl er minder technici zijn die dat kunnen en willen doen, ook omdat het werk op grote hoogte en onder gevaarlijke omstandigheden wordt gedaan. SARAX kan specifiek daarvoor worden ingezet en is minder afhankelijk van het weer.

Veilig en efficiënter

De drone wordt vanaf de grond bestuurd, waardoor technici niet meer naar grote hoogtes hoeven te klimmen. Volgens Mersha maakt dat het onderhoud niet alleen veiliger, maar ook efficiënter. SARAX heeft namelijk een modulaire hand. “Je hoeft niet de hele drone te vervangen als je een andere taak wilt uitvoeren. Je vervangt alleen het gereedschap aan de hand”, legt Mersha uit. Hierdoor kunnen dezelfde drones worden ingezet voor verschillende werkzaamheden.

Wanneer mensen onderhoud uitvoeren, moet een windturbine vaak voor langere tijd worden stilgezet. Ook moeten weersomstandigheden uitgebreid gecontroleerd worden voordat iemand veilig aan het werk kan. De drone kan sneller worden ingezet en maakt het mogelijk om onderhoud uit te voeren zonder medewerkers in gevaar te brengen, aldus Mersha. “Daardoor wordt de downtime van een windturbine verminderd en kan deze meer energie blijven opwekken.”

Het lectoraat van Mersha werkte al langer aan de technologie, maar eerdere testen vonden plaats in gecontroleerde omgevingen of op windturbines die niet in gebruik waren. De test in Eemshaven was de eerste keer dat SARAX werd ingezet op een operationele windturbine op een windmolenpark.

“We hebben laten zien dat fysieke interactie met een werkende windturbine mogelijk is”, vertelt Mersha. Volgens hem bewijst de test dat drones in de toekomst een belangrijke rol kunnen spelen bij inspectie- en onderhoudswerkzaamheden.

Drone en mens

De volgende stap is volgens Mersha om meer taken met de drone uit te voeren en deze te vergelijken met de manier waarop mensen momenteel werken. Ook wordt onderzocht hoe mens en drone in de toekomst kunnen samenwerken en hoe de technologie autonomer kan worden.

Of SARAX uiteindelijk op grote schaal wordt ingezet, hangt af van de interesse van windturbine-eigenaren en de industrie. Mersha: “Het op de markt brengen is niet aan ons lectoraat. Wij hebben als doel om te laten zien wat mogelijk is, en dat is gelukt.”

Mersha ziet toekomst in de technologie achter de drone. Niet alleen voor windturbines, maar ook voor andere inspectie-, onderhouds- en transporttaken, bijvoorbeeld bij defensie. “Dit is pas het begin, er zijn heel veel mogelijkheden.”