Column: Prikklok

Sinds een paar maanden moeten alle onderzoekers van lectoraten integraal tijd schrijven. Ook al werk je grotendeels in het onderwijs, iedereen die ook maar iets doet bij een lectoraat moet zijn of haar volledige werkweek in uren verantwoorden. Je kunt op tientallen activiteiten schrijven, zoals onderzoek, onderwijs, vergadering, acquisitie, conferenties en dat ook nog eens binnen verschillende contexten zoals Saxion, eigen lectoraat, academie of extern.

Inkloppen van tijdschrijven

Naast het verantwoorden van onze reisbewegingen in Reisbalans en het plaatsen van onze kennisproducten in de repository (de digitale opslagplek), moeten we transparant zijn over met welke activiteiten we ons op welk uur van de dag bezighouden. Elke vrijdag plan ik twee uren in om deze registraties en verantwoording in orde te maken. Het was wel even zoeken hoe ik die uren tijdschrijven nu moest inkloppen en of dat eigenlijk wel de bedoeling is.

Enfin, ik word er steeds handiger in. Dat moest ook wel, want de introductie van Afas ging zeker niet van een leien dakje. Alle voorbereidingen en uitgebreide instructies ten spijt bleek dat voor een aantal lectoraten de lopende projecten niet goed waren omgezet naar het nieuwe systeem. Door deze kinderziektes was tijdschrijven wekenlang niet mogelijk, met als gevolg dat een hoop gewerkte uren onzichtbaar waren. Door de moeizame overgang naar Afas werd een aantal winstgevende lectoraten opeens verliesgevend, waaronder die van ons. Gedeelde smart voelde hier nauwelijks als halve smart.

Het merendeel van ons onderzoek financieren we via de Rijksbijdrage, aangevuld met subsidies en andere inkomsten voor allerlei opdrachtgeverschap. Om enig zicht te krijgen op de inzet van onderzoekers en om ervoor te zorgen dat de begrote uren daadwerkelijk worden besteed, vragen subsidieverstrekkers en opdrachtgevers steeds vaker om urenstaten als (subsidie)voorwaarde. Die transparantie en verantwoording afleggen, kan ik alleen maar ondersteunen.

Noodkreten

Toch vraag ik mij ook af of we in de tussentijd voldoende hebben geleerd van de eerdere noodkreten uit bijvoorbeeld de zorg en het primair onderwijs. Professionals uit deze sectoren wijzen er al jaren op dat de balans tussen bureaucratie en kerntaken steeds schever wordt. Hoe zorgen we ervoor dat onderzoekers op Saxion toch vooral ook onderzoek kunnen blijven doen? Wegen de voordelen van een prikklok op tegen al die uren die we met zijn allen aan het tijdschrijven zijn?

Dit sluit mooi aan bij het onderzoek van lectoraten die de morele dilemma’s van technologische innovaties tastbaar maken. Collega’s ontwikkelen een taal die het eenvoudiger maakt om moraliteit en ethiek concreet te maken in de alledaagse werkzaamheden. Wat we in het werkveld doen, moeten we binnen Saxion wat mij betreft echter ook niet uit het oog verliezen.

Laten we gezamenlijk in gesprek blijven over ontwikkelingen en het beleid binnen Saxion. Over de vragen: ‘mag het?’, ‘werkt het?’ en ‘moeten we het willen?’ De effectiviteit en wenselijkheid van de moderne prikklok zal de komende tijd blijken. Wie weet worden we verrast. Maar de belangen van opdrachtgevers, subsidieverstrekkers maar zeker ook die van de onderzoekers moeten we goed afwegen. Want het ontwikkelen en verankeren van onderzoek als vakmanschap vraagt ook om daadwerkelijk ontzorgen en minder administratief belasten.