Column: Interdisciplinair centralisme

En de pogingen van het Britse Rijk om hun Amerikaanse koloniën eindelijk evenveel belasting te laten betalen als de Britten zelf, leidde tot revolutie, de vorming van de Verenigde Staten en daarmee, indirect, tot de ontwikkeling van schuimkaas uit een spuitbus. Bezint eer gij begint, wil ik maar zeggen.

Gat van 30 studiepunten

In totaal ongerelateerd nieuws heeft het College van Bestuur ondanks aangekondigd dat vanaf 2024 alle opleidingen een semester aan interdisciplinair onderwijs in hun curriculum moeten opnemen, onder de vlag van het Smart Solutions Semester (3S). Ik vind dit een zorgelijke ontwikkeling. Dat heeft niet zoveel te maken met de lopende discussies over de kwaliteit en opzet van 3S, want daar ben ik zelf nog niet over uit. Waar het mij meer om gaat is dat het CvB met een pennenstreek een gat van 30 punten schiet in de opbouw van opleidingen.

Hoe het curriculum van een opleiding er uit ziet is immers het gevolg van jaren werk van ijverige commissies, die zorgvuldige leerlijnen hebben ontwikkeld, leidend tot concrete eindtermen waar vaak lange tijd landelijk over onderhandeld is. De vakken die studenten volgen in hun studie zijn, als het goed is, een goed aangesloten geheel, gewogen door experts in hun vakgebied en uitgebreid afgestemd met het werkveld. Nu wordt een achtste van dat werk feitelijk geschrapt, geofferd op het altaar van de interdisciplinariteit.

Een jaar onderwijs buiten bereik

Overdreven? Nu goed, die laatste metafoor misschien een beetje, maar ik geef nu eenmaal les in de effectiviteit van de hyperbool om te overtuigen. Maar laten we ons realiseren: opleidingen doen ook al afstand van een semester aan onderwijs via de minor. Daarmee is straks een jaar aan onderwijs buiten bereik van een opleidingsbestuur. Dan wordt het wel lastig om het eindniveau te garanderen, als je eigenaarschap zo beperkt wordt. Vandaar mijn grote zorgen.

Saxion is geen democratie (al hoop ik dat onze medezeggenschap hier nog wel wat uitspraken over gaat doen) en soms is dat maar goed ook. Zo hoorde ik onlangs een flink aantal collega’s zeer verontrustende pleidooien houden voor meer gezonde producten in de kantines. Dan is het goed als er een verstandig bestuur boven zit. Maar deze opgelegde interdisciplinariteit ligt ver af van het verlichte despotisme dat ik liever zie. Laat opleidingen vooral overgaan op 3S of iets vergelijkbaars als ze het willen, als het in hun onderwijs te passen is, als blijkt dat werkgevers erom vragen. Maar als dat niet zo is, heb dan vertrouwen in de professionele afweging van de mensen op de werkvloer.

Ook is het mooi als het CvB zelf het voorbeeld geeft. CvB-lid Ineke van Oldeniel heeft aangegeven te gaan stoppen. Zij verdient oprechte dank na 14 jaar inzet in een hogeschool die, laten we eerlijk zijn, over het algemeen prima bestuurd wordt (al laat de bijvulling van de koffiezetapparaten in het Epy Drost gebouw de laatste weken ernstig te wensen over). Maar met haar vertrek is het bestuur van onze hogeschool in handen van twee historici. Dat lijkt me erg onwenselijk in het kader van de noodzakelijke interdisciplinariteit. Ik verwacht dus dat daar op zijn minst een fysiotherapeut of astrofysicus naast komt.

Relevante kennis en ervaring zijn immers, in dit tijdperk van 21st century skills, niet meer zo belangrijk.